پیشاهنگی و نسیم فروردین نوجوانی

دکتر محمود دهقانی

«پیشاهنگی و نسیم فروردین نوجوانی»

برگرفته از : سخن نیوز

عکس پیشاهنگی خردسالی من از عکس های روی تاقچه بود که مادرم یاد صفایش بخیر، گر و گر آن را می بوسید و می گفت: پسر خوش تیپ و قشنگم. من هم باورم شد و بعدها روزی که برای یک دختر زیبا خودی نشان دادم ، گفت: برو گم شو ایکبیری زشتᵎᵎ گفتم: خودت برو گم شو، مادرم می گوید خوش تیپ هستم… یاد مادرم بخیر که حالا نیست ببیند جگر گوشه اش همچون یابوی پیر فرتوت وامانده از تاقچه روزگار افتاده و گرد استیصال بر سر و رویش نشسته است.Mahmoud Dehgani 8 years of age «پیشاهنگی و نسیم فروردین نوجوانی»

چند روزی می شود این عکس به دستم رسیده. آن را از آلبوم خانوادگی برایم فرستاده اند اما ندانستند که بافه های خرمن یاد و خیال من را در باد و نسیم برین گمگشته روزگار طلائی عمر و نوجوانی که یادش هنوز در کاکل خاطر من است، با چارشاخ خرمن گاه ، در هوا افشانده اند.
بدون رودرواسی چندین بار به این عکس زل زده ام و روزگار خردسالی عینهو یک فیلم جلو چشم من گذشت. در یاد زل زدن های کودکی به رنگ زنده و چشم گیر زرد و قرمز پنگ خارک نخل ها فرو رفتم. به سبزی لیموی شاداب، خوشه های انگور گس تابستان، بوی ریحان و نعنای کرت ها در باغ، بوی نان تیری روی تاوه، قاچ های هندوانه ، هوهوی باد در زیر سایه درخت گز که ارکستر طبیعت به همراهی نجوای پرندگان بود و یاد دهشاهی های گوشه مینای مادر بزرگ افتادم که صندوق پس انداز خرید بادکنک هایم بود. مادرم با وعده پیراهن خوش دوخت اعلا برای نوروز جلو چشم من است و پول نایلون پیچی خوشرنگ دوچرخه ام که پدر یک ماه پیش از نوروز قولش را می داد و انبوهی از یاد و خاطراتی که در فراز و نشیب ها به تاریخ پیوسته اند و دیگر برنمی گردند را در آئینه این عکس می بینم!
با خودم گفتم حالا که این عکس سیاه و سفید ۴×۶ به سادگی توانسته است دل کولی وش من را این همه دگرگون کند و خیالم را در کوچه پس کوچه های روزگار کودکی به پرواز درآورد، بهتر است در مورد پیشینه پیشاهنگی چیز کوتاهی بنویسم چرا که خود یک پیشاهنگ بوده ام و تا صبح قیامت خاطرات و درس هائی را که از آن آموختم فراموش نخواهم کرد. بویژه بامدادی که تیغ آفتاب کرشمه گر میدان خیرات شهر کازرون بود و من در “استودیو رستمی” با دستان کوچک خوش تراشم که حالا پنجه کلاغی شده است، گردن بند پیشاهنگی ام را می بستم تا این عکس را بگیرم.
پس از گرفتن عکس به مدرسه امیر عضدی رفتم و از آنجا با کاروان پیشاهنگان به غار شاپور تنگ چوگان در کنار سنگ نگاره شاپور دوم و والرین امپراتور روم رفتیم و اردو زدیم. رودخانه شاپور کازرون در کنار شهر خفته ساسانی که طعم و بوی معماری رومی دارد، می خروشید تا از میان انبوه باغ ها و پس از آن کوه های کمارج گذر کند و از حاشیه کتل های رودک و ملو بگذرد و تن به زلال آب های خلیج فارس بسپارد. ما نوجوانان پیشاهنگ نیز همچون صداقت تمامی صدف های بارور رودخانه در کنار نیایشگاه آناهیتا همراه پیشاهنگانی که به آنجا آمده بودند یک صدا سرود پیشاهنگی ایران را در گوش تاریخ خواندیم.
باری:
واژه زیبای پیشاهنگ به پیشنهاد شادروان علی اصغر حکمت برگردان واژه انگلیسی “اسکوتس” شد و بر کاکل این سازمان نو پا در ایران نشست و مجله پیشاهنگی نیز با مدیریت احمد آرام چاپخش و در استان های کشور به دست خوانندگان می رسید. در روزگار نوجوانی من نیز، هر ماه گوئی عزیزی از راه می رسد و با دریافت مجله پیشاهنگی با دوستان هریک به گوشه ای می خزیدیم و از بای بسم الله تا تای تمت مطالب تاریخی و علمی آن روزگار را می خواندیم.Iran Scout Organization Cub Scout handbook pre 1979 «پیشاهنگی و نسیم فروردین نوجوانی»
برخی از پیشینه نگاران روزگار پهلوی یکم، اندیشه پیشاهنگی را در سال ١٢٩٨ خورشیدی به فرستاده کشور اسپانیا در ایران نسبت می دهند. یاد آوری این نکته در اینجا شاید باز هم بی جا نباشد که از میان کشورهای اروپائی، اسپانیا پیشینه روابط سیاسی و دیپلماتیک نزدیک به ۶٠٠ سال با ایران دارد که “ری گونسالس د کلاویخو” فرستاده اسپانیا به سمرقند در روزگار امیر تیموربود. اما باید گفت نخستین بار در١٣٠۴ روزگار رضا شاه یعنی چند سالی پس از پیشنهاد فرستاده اسپانیا در ایران، احمد میرزاده پیشاهنگی را به گونه کشورهای خارجی بویژه اروپا وایالات متحده امریکا در ایران گسترش داد. پس از او سید رضا اخوی دنباله کار را به پیش راند و در سال ١٣١٣ دولت وقت تصمیم گرفت تا از طریق وزارت فرهنگ وارد کارزار شده و این سنت زیبا را که تاثیر ژرفی بر تربیت بدنی نیز داشت بیش از پیش گسترش دهد. چیزی نپائید یک آموزش دهنده نیز به نام “گیبسون” از ایالات متحده امریکا برای سرپرستی پیشاهنگی ایران، به کشور دعوت شد.
پیشاهنگان دختر و پسر ایران با نظمی زیبا و ارزشمند نظر سازمان های پیشاهنگی کشورهای دیگر را بخود جلب کردند. هر چند کلاس ها و آموزشکاران پیشاهنگی بیشتر در تهران بودند اما دیری نپائید که پیشاهنگی در همه شهرستان های کشور گسترش یافت.
ناپایدار بودن اوضاع سیاسی و بویژه رخدادهای شهریور ١٣٢٠ ترمزی بر پیشروی پیشاهنگی ایران شد اما چندی پس از آن دکتر حسین بنائی که خود تحصیلاتش را در امریکا به پایان رسانده بود، در ایران دست به کار شد و تاثیر بسزائی در ادامه آن داشت و کار را به جائی رساند که چندین کشور آسیائی و اروپائی از جمله ترکیه ، پاکستان ، اردن، عراق ، ژاپن، انگلیس، آلمان و امریکا با پیشاهنگانی در اردوی پیشاهنگی ایران شرکت کردند.
چیزی نگذشت در سایه تلاش دکتر بنائی که در ایالات متحده امریکا روانشناسی خوانده و از نخستین روانشناسان کشور بود سازمان ملی پیشاهنگی ایران کار خود را به گونه ای بسیار پیشرفته تر از پیش از سر گرفت و پس از آن، از سوی سازمان بین المللی پیش آهنگی آن را به رسمیت شناختند و ایران نیز عضو سازمان پیشاهنگان جهان شد.
عمده کار سازمان پیشاهنگی ایران برای پرورش نوجوانان بود تا نه تنها با مهارت های گوناگون علمی، صنعتی، ورزش، بهداشت، راهنمائی و رانندگی، درخت کاری، نیکو کاری و هنر بخوبی آشنا شوند بلکه برخی از نوجوانانی که بعدها به خدمت در ارتش علاقه پیدا می کردند نیز زمینه نظم از کودکی داشته باشند. بنابراین از همان خردسالی پیشاهنگان با ابتکار و هوش خود دارای درجه بودند و با نام های غرور آفرین ملی از جمله “بچه ببرها”، “شیربچگان” یا “سر پیشاهنگ” نامگذاری می شدند و از واژه های قلمبه بیگانه و عربی دوری می کردند.
با آموزش های علمی و با روش فرهنگی، در کنار درس و مدرسه نوجوانان را برای همه رشته های مورد نیاز آینده کشور آماده و قابلیت آنان نیز تا حدودی ارزیابی می شد. پیشاهنگی نه تنها در اروپا و امریکا بلکه در همسایگی کشور ما نیز به خوبی جا باز کرد و دولت ها کمر همت بستند و از آن حمایت نمودند. سازمان های پیشاهنگی کشورها نوجوانان و جوانان را با کشورهای دیگر و رفتن به اردو با فرهنگ های گوناگون آشنا می کردند که این نیز باز به نوبه خود می توانست در گستره فرهنگ و سیاست به سود آینده سیاسی همه کشورها باشد.imagesvvv «پیشاهنگی و نسیم فروردین نوجوانی»
در همه استان های کشور ماهنامه های پیشاهنگی چاپخش می شد و استانداران، اساتید دانشگاه ها و شخصیت های علمی ایران از پیشاهنگان پشتیبانی می کردند. پست ایران نیز تمبرهائی برای بزرگداشت پیشاهنگی چاپ کرد و چیزی نپائید انبوهی از کتاب های آموزشی در گستره پیشاهنگی نیز به بازار کتاب کشور سرازیر شد. در گذر از کتاب های مربیان آموزش ، کتاب های بی شماری نیز در راستای مدد رسانی هنگام رویدادهای نا بهنگام و اهداف سازمان پیشاهنگی و پیشینه آن به چاپ رسید.
در یکی از کتاب ها بنیان گذار سازمان پیشاهنگی در انگلستان سرلشکر “روبرت بادن پاول” با عکس معرفی شده بود. در سایه تلاش جهانی او پیشاهنگی در کشورهای جهان نیز گسترش پیدا کرد و نشان می داد پیشاهنگی زائیده نظم ارتشی است. با گسترش این جنبش، اساس پیشاهنگی با الهام و نظم ارتشی در خدمت کمک رسانی پایه ریزی شد.
سرلشکر “روبرت بادن پاول” در ٢٢ فوریه ١٨۵٧ میلادی در پادینگتون لندن به دنیا آمد و در ٨ ژانویه ١٩۴١ میلادی در کنیا درگذشت. او که دستی در گزارش نویسی و هنر داشت و مورد اعتماد و نزدیک به خانواده سلطنتی بود، نه تنها در مستعمرات انگلستان از جمله هند و افریقای جنوبی بلکه پیشاهنگی را به کمک خواهرش در خود انگلستان نیز به خوبی گسترش داد و پس از آن در کشورهای اروپائی به خوبی جا انداخته شد.
نام “روبرت بادن پاول” و اثری که از خود بر جای گذاشت با نام پیشاهنگی در جهان گره خورد و در ایران نیز پیشاهنگان و مربیان پیشاهنگی با نام او بیشتر از پیش آشنا شدند و عکس و نام او بر تمبر یادبود پست ایران نیز برای گرامیداشت پیشاهنگی چاپخش شد. در انگلستان نیز کارت پستال هائی با نام وعکس این اندیشمند ارتشی به دیگر کشورها فرستاده می شد.robert baden powell on my honor «پیشاهنگی و نسیم فروردین نوجوانی»
در ایران سازمان پیشاهنگی پیشرفت شایانی داشت و به آن اهمیت دادند. برخی بر این باورند که ابتکار و سر برون آوردن سپاه دانش وپس از آن سپاه بهداشت نیز با الهام از پیشاهنگی بوده است. با برگزاری سمینارها و اردوهای پیشاهنگی بود که دانش آموزان پیشاهنگ با سراسر مناطق کشور آشنا می شدند. با اردوهائی که برای گردش برگزار می شد نوجوانان را پر تلاش، به زندگی امیدوار تر کرده و از سوئی از رمیدگی روحی نوجوانان نیز در سراسر کشور کاسته می شد.
نگارنده در پلکان نخست نوجوانی با سفر و اردو و در میان جمع بودن آشنا شدم. سپیده دمی که شبنم روی برگ های درختان نارنج خیابان مرکزی شهر زیبای کازرون یخ بسته بودند و من با گروهی از پیشاهنگان در مدرسه امیر عضدی از پیشاهنگان مهمان، پذیرائی کردیم را به یاد دارم. چون به ظاهر در رده شیربچگان نامگذاری شده بودم، به قول نویسنده نامدار “رومن رولان” در اثر زیبای به یاد ماندنی اش “ژان کریستف” برگردان به آذین، با صولت گام برمی داشتم و زمین در زیر پایم ناله می دادᵎ
آری:
با بالا آمدن تیغ آفتاب جنب و جوش فرهنگی زیبائی در گستره موسیقی استان ها به جریان افتاد. پس از آن دسته های پیشاهنگ هر یک هنری ارائه دادند و با نرمش دسته جمعی کمی گرم شدیم. شیپورهای سر پیشاهنگان به صدا درآمدند و با ماشین های چادر دار “وانت” آن روزگار، ما را به غار شاپور کازرون بردند و در تنگ چوگان، سر پیشاهنگ با گرامیداشت درفش کاویان سرود شاهنامه را خواند: “فرو هشت ازو سرخ و زرد و بنفش/ همی خواندش کاویانی درفش”.
پس از آن سرود ملی پیشاهنگی را دسته جمعی و یک صدا خواندیم. من هنوز صدای کف زدن ها و شور و شوق و حال و هوائی که همراه لشکر بزرگی از پیشاهنگان در تنگ چوگان شاپور کازرون داشتیم را در خاطر دارم و تا به امروز آن سرود را حفظ هستم و با زل زدن به این عکس خردسالی پیشاهنگی خود، دوباره آن را برای دل کولی وش و بی قرارم خواندم:
ای درفش ظفر بخش کاویان
مایه ی افتخار کشور کیان
رایت نصرت و آیت شکوه ما
پیشاهنگان با عزم همت ایران جوان …
سازمان پیشاهنگی ایران تا تخستین سال های انقلاب بهمن ١٣۵٧ در کشور ادامه داشت و پا بر جا بود اما چیزی نپائید که از آن جلوگیری شد. سال ها پس از آن که آب از آسیاب ایستاد دوباره در پی احیاء پیشاهنگی برآمدند اما پیشاهنگی و نسیم فروردین نوجوانی و آن شور و هیجان پیشین سازمان پیشاهنگان ایران به دلیل دخل و تصرف های بی جا ، سائیده شد و رنگ باخت.

برخی از کتاب های چاپخش شده پیشاهنگی به نقل از دانشنامه ویکی پدیا

سازمان پیش‌آهنگی ایران – ویکی‌پدیا، دانشنامهٔ آزاد
• کتاب فانوس : ویژه مربیان
• وودبچ علمی: راهنمای پیشاهنگی پسران
• کتاب پسران پیشاهنگ ایران
• فرشتگان پیشاهنگ ایران
• یک جوبیله، هشت جامبوری
• تحقیق و بررسی درباره: دومین اجتماع ملی پیشاهنگی دختران ایران
• مواد تعلیمات درجه سوم پسران پیشاهنگ
• درباره دومین اجتماع ملی پیشاهنگی دختران ایران تهران- منظریه ۱۳۵۴.
• نشان موفقیت فرشتگان
• کارنامه شیربچگان پیشاهنگ
• کارنامه پسران پیشاهنگ
• کارنامه فرشتگان پیشاهنگ
• کارنامه دختران پیشاهنگ
• کارنامه پیشاهنگان جوینده و سیار دختر
• کارنامه و دفترچه پیشاهنگی دختران
• دفترچه ثبت نام کد- رسد- دسته
• نکاتی چند درباره هفته کار نیک پیشاهنگی (بسیج تعاون)
• از هژیر بیاموز، برای شیربچگان پیشاهنگ
• روش پیشاهنگی در سواد آموزی
• تدریس ماده نویسی و ساده خوانی با روش پیشاهنگی
• آموزش درختکاری به مناسبت ۱۵ اسفند روز درختکاری
• خلاصه تعلیمات مراحل فرشتگان و شیربچگان
• خلاصه تعلیمات مراحل پسران و دختران
• روش اجرایی جلسات کد شیر بچگان: برای مربیان
• آماده باش
• هفته کار پیش آهنگی
• اساس نامه شرکت تعاون مصرف پیش آهنگی ایران: مصوب مجمع عمومی فوق العاده ۲۱ بهمن ۱۳۵۰
• اساس نامه شرکت تعاون مصرف پیش آهنگی ایران: مصوب مجمع عمومی فوق العاده ۲۱ بهمن ۱۳۵۱
• آیین نامه هیئت همکاری پیش آهنگی روستای ایران و کمیته همکاری پیش آهنگی روستائی استان‌ها و شهرستانها
• راهنمای کدبانان شیربچگان پیش‌آهنگ
• راهنمای جلسات سالانه مربیان پیش آهنگی روستائی
• راهنمای هدایت سرجوخگان
• راهنمای دوره آموزش نظری رهبری ملی
• دانستنیهایی درباره منظریه ” باغ پیش‌آهنگان”
• مبحث گروهی برای مربیان پیش آهنگی
• راهنمای تصحیح کنندگان دفاتر دوره نظری و ردیج پسران سری اول
• راهنمای تصحیح کنندگان دفاتر دوره نظری و ردیج پسران سری دوم
• راهنمای تصحیح کنندگان دفاتر و ردیج نظری شیربچگان سری اول
• راهنمای تصحیح کنندگان دفاتر گلبرگ نظری پیش آهنگی دختران “پیش آهنگی جوینده و سیار ”
• راهنمای تصحیح کنندگان دفاتر آموزش نظری گلبرگ دختران ” واحد مکاتبه ”
• راهنمای تصحیح کنندگان دفاتر آموزش نظری گلبرگ فرشتگان ” واحد مکاتبه “

برگرفته از: سخن نیوز:

http://www.lahzebelahze.ir/source/2119740/-%D9%BE%DB%8C%D8%B4%D8%A7%D9%87%D9%86%DA%AF%DB%8C-%D9%88-%D9%86%D8%B3%DB%8C%D9%85-%D9%81%D8%B1%D9%88%D8%B1%D8%AF%DB%8C%D9%86-%D9%86%D9%88%D8%AC%D9%88%D8%A7%D9%86%DB%8C-

دربارهٔ محمود دهقاني

Dr Mahmoud Dehgani is of Iranian background but lived in Europe for many years. He has published extensively on Persian art and architecture. I feeling about plants...about plants as living organisms. They need nourishment. They need air and light; protection from disease and a hostile environment.
این نوشته در Uncategorized ارسال شده. این نوشته را نشانه‌گذاری کنید.

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: